همکاری: چرا بعضی‌ها به هر قیمتی از درگیری دوری می‌کنند؟
چرا بعضی‌ها به هر قیمتی از درگیری دوری می‌کنند و بعضی دیگر از یک جر و بحث حسابی لذت می‌برند؟ پژوهش‌ها دربارهٔ توافق‌پذیری و تعارض چه می‌گویند و چگونه سنجیده می‌شود.
این ترجمه به‌صورت خودکار تولید شده و ممکن است اشتباه داشته باشد.
سر شام خانوادگی، کسی حرفی دربارهٔ سیاست می‌زند. یکی از حاضران بلافاصله موضوع را عوض می‌کند. دیگری با اینکه مخالف است، چیزی نمی‌گوید و می‌گذارد بگذرد. سومی خودش را جلو می‌کشد و پیداست که مشتاق بحث است.
بعضی‌ها ترجیح می‌دهند دلخوری‌شان را فرو بخورند تا خطر دعوا را به جان نخرند. بعضی دیگر حس می‌کنند یک بحث حسابی هوا را صاف می‌کند.
چرا این‌قدر متفاوت به تعارض واکنش نشان می‌دهیم؟
بخشی از پاسخ در چیزی است که مدل پنج عامل بزرگ آن را همکاری می‌نامد. همکاری یکی از شش جنبهٔ توافق‌پذیری است و نشان می‌دهد چقدر از رویارویی دوری می‌کنید و وقتی با کسی مخالفید، چقدر بعید است داد بزنید، توهین کنید یا تلافی کنید.
همکاری یعنی چه؟
شاید این نام این تصور را ایجاد کند که دربارهٔ کار گروهی است. اما در مدل پنج عامل بزرگ، این جنبه عمدتاً به این مربوط است که با اختلاف نظر و خشم نسبت به دیگران چگونه کنار می‌آیید. در مدل اصلی NEO این جنبه «تمکین» (compliance) نام دارد.
کسانی که نمرهٔ بالایی می‌گیرند اغلب خودشان را در این موارد می‌بینند:
- از دعوا بدتان می‌آید و سعی می‌کنید اوضاع را آرام کنید.
- حتی وقتی عصبانی هستید، به‌ندرت صدایتان را بالا می‌برید یا به کسی توهین می‌کنید.
- به جای تلافی کردن، از کنار ماجرا می‌گذرید.
- حاضرید سازش کنید، گاهی حتی به قیمت خواسته‌های خودتان.
کسانی که نمرهٔ پایینی می‌گیرند با رویارویی راحت‌ترند. ممکن است از یک بحث داغ لذت ببرند، دقیقاً همان چیزی را که فکر می‌کنند بگویند و برای رسیدن به خواسته‌شان پافشاری کنند.
نکتهٔ اصلی این نیست که عصبانی می‌شوید یا نه، بلکه این است که وقتی با کسی درگیر هستید با این خشم چه می‌کنید.
همه مذاکره را ترجیح می‌دهند، اما نه به یک اندازه
ویلیام گرازیانو و همکارانش از 263 دانشجو خواستند روش‌های مختلف حل تعارض را در پنج نوع رابطه ارزیابی کنند.
هم کسانی که در توافق‌پذیری نمرهٔ بالا داشتند و هم کسانی که نمرهٔ پایین داشتند قبول داشتند که مذاکره و کنار کشیدن از راهبردهای مبتنی بر زور، مانند تهدید یا فشار، بهترند. اما افراد کم‌توافق‌پذیر راهبردهای زور را گزینهٔ بهتری می‌دانستند تا افراد بسیار توافق‌پذیر.
پژوهشگران در پژوهش دوم از جفت‌هایی فیلم گرفتند که باید با هم مسائل مربوط به تعارض را حل می‌کردند. توافق‌پذیری، در کنار جنسیت و اینکه طرف مقابل چه کسی بود، با نحوهٔ پیش رفتن تعارض‌ها مرتبط بود.
توافق‌پذیری به تعارض‌های روزمره شکل می‌دهد
لوری جنسن-کمبل و ویلیام گرازیانو نوجوانان و جوانانی را دنبال کردند که دو هفته دربارهٔ تعارض‌های واقعی زندگی روزمره‌شان یادداشت روزانه می‌نوشتند.
در میان ویژگی‌های پنج عامل بزرگ، توافق‌پذیری بیشترین ارتباط را با نحوهٔ واکنش افراد به تعارض داشت. معلمانی که این افراد را می‌شناختند، کسانی را که در تعارض‌ها از راهبردهای مخرب استفاده می‌کردند کمتر سازگار ارزیابی کردند.
پژوهشی بعدی روی دانش‌آموزان همین الگو را نشان داد. به گفتهٔ ناظران، جفت‌هایی از کودکان که توافق‌پذیری بالایی داشتند تعارض‌های هماهنگ‌تر و سازنده‌تری داشتند.
اتصال کوتاه در مسیر پرخاشگری
چرا بعضی‌ها حتی وقتی تحریک می‌شوند از کوره درنمی‌روند؟
برایان مایر، مایکل رابینسون و بنجامین ویلکوفسکی شرکت‌کنندگان را در معرض نشانه‌هایی مرتبط با پرخاشگری قرار دادند. چنین نشانه‌هایی، مثلاً رسانه‌های خشن، می‌توانند هم افکار خصمانه و هم رفتار پرخاشگرانه را افزایش دهند.
اینجا هم همین اتفاق افتاد، اما فقط در افراد کم‌توافق‌پذیر. در پژوهش دوم، نشانه‌های مرتبط با پرخاشگری در توافق‌پذیرترین شرکت‌کنندگان به جای آن افکار جامعه‌یار را فعال کردند.
پژوهشگران پیشنهاد کردند که افراد توافق‌پذیر شاید با رو آوردن خودکار به افکار دوستانه‌تر، مسیر میان تحریک و پرخاشگری را «اتصال کوتاه» کنند. این پژوهش توافق‌پذیری را به‌طور کلی سنجید، نه جنبهٔ همکاری را به‌طور خاص، اما سازوکاری را توصیف می‌کند که به‌خوبی با این جنبه جور درمی‌آید.
آیا آدم‌های مهربان آخر از همه می‌رسند؟
باوری رایج این است که کسانی که از درگیری دوری می‌کنند در کار ضرر می‌کنند.
تیموتی جاج، بث لیوینگستون و شارلیس هرست در چهار پژوهش دریافتند که افراد توافق‌پذیرتر درآمد کمتری داشتند و این رابطه در مردان منفی‌تر از زنان بود. آن‌ها توافق‌پذیری را به‌طور کلی سنجیدند، نه جنبهٔ همکاری را. یک آزمایش نشان داد مردان توافق‌پذیر شاید با واکنش منفی روبه‌رو شوند، چون با انتظارات دربارهٔ اینکه مردان «باید» چگونه رفتار کنند همخوانی ندارند.
اما توافق‌ناپذیر بودن هم میان‌بُری به سوی قدرت نیست. پژوهشی بلندمدت که دربارهٔ آن نوشته‌ایم نشان داد افراد توافق‌ناپذیر در سازمان‌ها بیشتر از دیگران ارتقا پیدا نکردند. بیشتر بخوانید در آیا افراد توافق‌ناپذیر بیشتر احتمال دارد در محل کار به قدرت برسند؟
همکاری با خشم کم یکی نیست
به‌راحتی می‌توان همکاری را با خشم، یکی از جنبه‌های روان‌رنجوری، اشتباه گرفت.
خشم دربارهٔ این است که چقدر راحت دلخوری و عصبانیت را احساس می‌کنید. همکاری دربارهٔ این است که بر اساس آن چگونه عمل می‌کنید. ممکن است زود عصبانی شوید و باز هم زبانتان را نگه دارید. همچنین ممکن است به‌ندرت عصبانی شوید، اما وقتی چیزی برایتان مهم است سرد و ستیزه‌جو باشید.
همکاری با قاطعیت هم فرق دارد. قاطعیت دربارهٔ رهبری کردن و بیان نظر است. می‌توانید محکم سر موضعتان بایستید، بی‌آنکه داد بزنید یا به کسی توهین کنید. بسیاری از کسانی که هم در قاطعیت و هم در همکاری نمرهٔ بالایی دارند، دقیقاً به این دلیل در مدیریت تعارض‌ها خوب‌اند که منظورشان را می‌گویند بی‌آنکه حمله کنند.
نمرهٔ بالا یا پایین چه معنایی دارد؟
همکاری بالا
از درگیری دوری می‌کنید و در آرام کردن اوضاع مهارت دارید. کار و زندگی با شما برای دیگران خوشایند است و به‌ندرت جنجال بی‌مورد به راه می‌اندازید.
خطر این است که از تعارض‌هایی که باید با آن‌ها روبه‌رو شد فرار کنید، بیش از حد چیزها را فرو بخورید و بگذارید دیگران تصمیم بگیرند. با گذشت زمان، اختلاف‌های ناگفته ممکن است بزرگ‌تر شوند.
همکاری پایین
با رویارویی راحت‌اید و آنچه را فکر می‌کنید می‌گویید. این ویژگی می‌تواند وقتی چیزی باید به چالش کشیده شود و در مذاکراتی که باید از خودتان دفاع کنید ارزشمند باشد.
خطر این است که تعارض‌ها بیش از حد لازم بالا بگیرند و رابطه‌ها آسیب ببینند. در پژوهش‌های گرازیانو، حتی افراد کم‌توافق‌پذیر هم مذاکره را گزینهٔ بهتری از راهبردهای زور می‌دانستند.
هر دو توصیف دربارهٔ گرایش‌های معمول‌اند، نه قاعده‌هایی که در هر موقعیتی صدق کنند.
در زندگی روزمره
- در محل کار: افراد با نمرهٔ بالا محیط کاری خوبی می‌سازند، اما شاید لازم باشد تمرین کنند که مشکلات را زود مطرح کنند. افراد با نمرهٔ پایین می‌توانند تغییرات مهمی را پیش ببرند، اما باید حواسشان باشد که چه تصویری از خود به جا می‌گذارند.
- در رابطه‌ها: زوج‌هایی که هر دو از درگیری دوری می‌کنند ممکن است با مشکلات ناگفتهٔ زیادی روبه‌رو شوند. زوج‌هایی که هر دو ستیزه‌جو هستند ممکن است زیاد بحث کنند. نکتهٔ اصلی اغلب این است که تعارض‌ها چگونه حل می‌شوند، نه اینکه پیش می‌آیند یا نه.
- در خانواده: افراد با نمرهٔ بالا اغلب نقش آشتی‌دهنده را پیدا می‌کنند. این نقش می‌تواند ارزشمند باشد، اما اگر همیشه مسئولیت حفظ آرامش بر دوش شما باشد، خسته‌کننده هم هست.
- در فضای آنلاین: بخش‌های نظرات به رویارویی پاداش می‌دهند. افراد با نمرهٔ پایین ممکن است به‌راحتی درگیر بحث شوند؛ افراد با نمرهٔ بالا اغلب از آن دوری می‌کنند.
آیا همکاری می‌تواند تغییر کند؟
شخصیت نسبتاً پایدار است، اما شیوهٔ کنار آمدن با تعارض را می‌توان یاد گرفت. فراتحلیل بزرگ برنت رابرتز و همکارانش روی 92 نمونه نشان داد میانگین توافق‌پذیری فقط در سالمندی تغییر کرد؛ پس نباید انتظار داشته باشید که در چند سال خودبه‌خود تغییر کند.
خبر خوب این است که رفتار در تعارض یک مهارت است، نه فقط یک ویژگی. چند کار که فارغ از نمرهٔ شما کمک می‌کند:
- موضوع را از شخص جدا کنید: از کاری که انجام شده انتقاد کنید، نه از اینکه آن شخص کیست.
- وقتی متوجه می‌شوید که می‌خواهید حرفی بزنید که بعداً پشیمان خواهید شد، مکث کنید.
- اگر از درگیری دوری می‌کنید، تمرین کنید که اختلاف‌های کوچک را زود و پیش از بزرگ شدن مطرح کنید.
- اگر ستیزه‌جو هستید، از خودتان بپرسید آیا بردن بحث به هزینه‌ای که برای رابطه دارد می‌ارزد یا نه.
پرسش‌های متداول
آیا دوری کردن از درگیری ناسالم است؟
نه لزوماً. بسیاری از تعارض‌ها ارزش درگیر شدن ندارند. اما اگر مرتباً چیزهایی را که برایتان مهم‌اند فرو بخورید، ممکن است ناکامی در شما انباشته شود. هدف این است که تعارض‌هایتان را انتخاب کنید، نه اینکه از همه‌شان فرار کنید.
آیا همکاری پایین یعنی پرخاشگر هستم؟
نه. افراد با نمرهٔ پایین بیشتر آمادهٔ رویارویی‌اند و کمتر کوتاه می‌آیند، اما این با خشونت یا مشکل پرخاشگری یکی نیست. اگر خشم شما را به موقعیت‌هایی می‌کشاند که از آن‌ها پشیمان می‌شوید، شاید صحبت با پزشک یا روان‌شناس مفید باشد.
آیا می‌توانم هم مهربان باشم و هم رک؟
بله. رک بودن یعنی منظورتان را بگویید، در حالی که همکاری پایین دربارهٔ حمله کردن، توهین کردن یا تلافی کردن است. می‌توانید صریح باشید و همچنان محترمانه رفتار کنید.
همکاری در آزمون پنج عامل بزرگ چگونه سنجیده می‌شود؟
آزمون ما بر پایهٔ IPIP-NEO-120 است که در آن هر جنبه با چهار عبارت سنجیده می‌شود. در مورد همکاری، هر چهار عبارت معکوس‌اند: لذت بردن از یک جر و بحث حسابی، داد زدن سر دیگران، توهین کردن به مردم و گذاشتن حق دیگران کف دستشان (تلافی کردن). نمره را نشانهٔ یک الگو بدانید، نه توصیفی کامل از خودتان.
ببینید نمرهٔ شما کجاست
همکاری فقط یکی از شش جنبهٔ توافق‌پذیری است. ممکن است از درگیری دوری کنید و باز هم در اعتماد یا نوع‌دوستی نمرهٔ پایینی بگیرید.
آزمون پنج عامل بزرگ را انجام دهید و نیم‌رخ کامل خود را با هر 30 جنبه ببینید.
منابع
- Graziano, W. G., Jensen-Campbell, L. A. & Hair, E. C. (1996). Perceiving interpersonal conflict and reacting to it: The case for agreeableness. Journal of Personality and Social Psychology, 70(4), 820–835.
- Jensen-Campbell, L. A. & Graziano, W. G. (2001). Agreeableness as a moderator of interpersonal conflict. Journal of Personality, 69(2), 323–362.
- Jensen-Campbell, L. A., Gleason, K. A., Adams, R. & Malcolm, K. T. (2003). Interpersonal conflict, agreeableness, and personality development. Journal of Personality, 71(6), 1059–1086.
- Meier, B. P., Robinson, M. D. & Wilkowski, B. M. (2006). Turning the other cheek: Agreeableness and the regulation of aggression-related primes. Psychological Science, 17(2), 136–142.
- Judge, T. A., Livingston, B. A. & Hurst, C. (2012). Do nice guys—and gals—really finish last? The joint effects of sex and agreeableness on income. Journal of Personality and Social Psychology, 102(2), 390–407.
- Roberts, B. W., Walton, K. E. & Viechtbauer, W. (2006). Patterns of mean-level change in personality traits across the life course: A meta-analysis of longitudinal studies. Psychological Bulletin, 132(1), 1–25.
- Johnson, J. A. (2014). Measuring thirty facets of the Five Factor Model with a 120-item public domain inventory: Development of the IPIP-NEO-120. Journal of Research in Personality, 51, 78–89.
